[Zatwierdzenie przez Zygmunta Starego ostatecznego wyroku komisarzy królewskich (Mikołaja Jordana z Zakliczyna i Jakuba z Lubomierza) w sprawie między Mikołajem Cikowskim a Janem Tęczyńskim o bezprawne wykonywanie przez tego ostatniego władzy wójta miejskiego w Bochni; przyznanie dekretem komisarskim wszelkiej władzy i prerogatyw urzędu wójtowskiego Mikołajowi Cikowskiemu] (1518)
Zygmunt I Stary, król Polski i wielki książę litewski, zatwierdza ostateczny wyrok delegowanych przez siebie komisarzy królewskich: Mikołaja Jordana z Zakliczyna, kasztelana wojnickiego i wielkorządcy krakowskiego, oraz Jakuba z Lubomierza, sędziego grodzkiego i ziemskiego krakowskiego, wydany i ogłoszony z polecenia monarchy w sprawie między Mikołajem Cikowskim, kasztelanem połanieckim, miecznikiem i burgrabią krakowskim oraz wójtem miejskim bocheńskim a pozwanym Janem Tęczyńskim, podkomorzym krakowskim, o bezprawne przejęcie przez tego ostatniego kompetencji wójta miejskiego w królewskim mieście Bochni i wykonywanie władzy wójtowskiej w zakresie wolnego wybierania i odwoływania (w przypadku łamania prawa) burmistrza i rajców miejskich, przyjmowania osadników do prawa miejskiego, sądzenia mieszczan, pobierania dochodów z kar miejskich czy innych spraw związanych z organizowaniem życia w mieście. Cikowski, nie mogąc na własną rękę zakończyć konfliktu, ciągnącego się prawdopodobnie dłużej, doniósł o sprawie królowi, który wysłał na miejsce swych pełnomocnych komisarzy dla zbadania sprawy (przesłuchanie stron sporu, pozwanie Tęczyńskiego (pozwu nie przytoczono in extenso) i przywrócenia porządku prawnego wydaniem wyroku w formie dekretu komisarskiego. W trakcie rozprawy Cikowski przedłożył posiadane przywileje wójtowskie (privilegium advocatiale) Kazimierza Jagiellończyka i innych królów, legitymujące posiadaną władzę. Z kolei Tęczyński, mimo iż jako podkomorzy pełnił urząd o zupełnie innych kompetencjach (co wyraźnie podkreślono w mandacie król.), w trakcie procesu zapewniał, że działa zgodnie z prawem, na dowód czego przedstawił własne dokumenty – zamiast król. przywilejów pokazał jednak jedynie statut koronny Kazimierza Jagiellończyka, przekonując zarazem komisarzy do wydania na tej podstawie korzystnego dlań wyroku. Ci ostatni po wysłuchaniu stron i przeanalizowaniu pism orzekli, że to Cikowski jest legalnie powołanym wójtem miejskim w Bochni i tylko on (także jego prawowici następcy) ma wystarczające prawa wykonywania władzy wójtowskiej na powierzonym terenie. Oświadczyli, że dalsze przedłużanie i eskalowanie konfliktu grozi zmniejszeniem dochodów miejskich i zaburzeniem porządku publicznego, dlatego sprawę należy ostatecznie zamknąć. Tęczyńskiemu jako podkomorzemu potwierdzili jedynie, nadane mu już mocą statutu koronnego, na który się powoływał, prawo mianowania górników (fossores – „kopacze'') i ich nadzorców, czyli żupników (zuparii). Cikowski postulował o wpisanie do akt komisarskich zarówno mandatu króla, jak i wyroku jego komisarzy. W treści dyplomu przytoczono w transumpcie dwa dokumenty: dosłowny tekst mandatu król. o wysłaniu komisarzy oraz treść wyroku komisarskiego o uznaniu winnym Tęczyńskiego (fragmenty zeznań oddano w mowie niezależnej bez graficznego zaznaczania tego w tekście). Zarówno zatwierdzenie król. (dok. niniejszy), jak i mandat Zygmunta I dla komisarzy (cyt. w transumpcie) sporządzono przez kancelarię królewską na podstawie relacji (wpisana formuła relacyjna) Krzysztofa Szydłowieckiego, wojewody krakowskiego, starosty generalnego krakowskiego i kanclerza wielkiego koronnego, którego własnoręczny podpis widnieje na dok. Tekst dyplomu zawiera nazwiska wielu świadków, gdyż czynności prawne odbywały się podczas sejmu walnego.
Keywords: Urzędnicy; Polska; Wójt; Bochnia (woj. małopolskie)